Madde 25
16. maddeye aykırı hareket edenler hakkında 200.000.000 lira para cezası uygulanır. 16. maddeye aykırılık, ülke düzeyinde yayın yapan yazılı, sözlü, görsel vesair araçlar ile gerçekleşmiş ise, cezanın on katı uygulanır. Bakanlık ayrıca ticari reklam veya ilanın durdurulması ve/veya aynı yöntemle düzeltilmesini ilgililerden ister. Bu isteğe rağmen 16. maddeye aykırılığın devamı halinde, Bakanlık ticari reklam veya ilanın durdurulması ve/veya aynı yöntemle düzeltilmesi talebi ile tüketici mahkemesine başvurabilir. (Para cezası yasa gereği her yıl artarak 1998 de bölgesel yayınlarda 5.4 milyar, ülke genelinde yayın yapanlar için 54 milyar liraya yükselmiştir.)

2. Radyo Ve Televizyonların Kuruluş ve Yayınları Hakkında Kanun

Madde 19, 20, 21, 22, 23
Reklamların adil, dürüst olacağını, yanıltıcı ve tüketicinin çıkarına ve çocuklara zarar verici olamayacağını belirtiyor. Reklamların biçimi ve sunuluşu, yerleştirilmesi ile ilgili kurallar getiriyor.

Ayrıca, alkol ve tütün ürünleri reklamlarının yasak olduğunu, reçete ile satışına izin verilen ilaç ve tedavilerin reklamının yapılmayacağını, diğerlerinin (OTC) reklamının ise dürüst olması koşuluyla yapılabileceğini söylüyor. (Reçetesiz satılan -OTC- ilaçların reklamının nasıl yapılacağına ilişkin Sağlık Bakanlığı'nca çıkarılan yönetmelik Danıştay’ca iptal edildiği için bu yasa maddesi uygulanamamaktadır.)

3. Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararname
Tütün ve ilaçlar dışında, insanlar tarafından yenilen ve içilen tüm maddelerinin (etiket ve ambalajlarındaki ifadeler de dahil) reklamın yanıltıcı olamayacağı kuralını getiriyor. Hastalıkların gıda maddeleri ile tedavisini teşvik eden yaynıları, yazıları, beyanları yasaklıyor.

4. Bankalar Kanunu

Madde 77
"Bankaların ilan ve reklamları, tür, şekil, nitelik, ve miktarları itibariyle Türkiye Bankalar Birliği tarafından Müsteşarlığın uygun görüşü alınarak tespit olunan esas ve şartlara aykırı olamaz" hükmünü getiriyor. (Buradaki müsteşarlık Hazine Müsteşarlığı'dır)

5. Sermaye Piyasası Kanunu

Madde 6
Yapılacak ilanların esaslarını Sermaye Piyasası Kurulu tespite yetkilidir. Halka yapılacak ilanlar ve açıklamalar, gerçeğe uymayan abartılmış veya yanıltıcı bilgileri içeremeyeceği gibi verilen halka arz izninin resmi bir teminat olarak yorumlanmasına yol açacak açık veya dolaylı bir ifade taşıyamaz. Kurul bu konuda yanıltıcı gördüğü reklamları yasaklar.

6. İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarları Kanunu

Madde 13
"Müstahzarları* övme yolunda ve bunlara malik olmadıkları şifa hassaları atıf veya mevcut şifai tesirleri büyütmek suretiyle sabit veya müteharrik sinema filmleri, ışıklı veya ışıksız ilan, radyo veya herhangi bir vasıta ile reklam yapılması memnudur. Şu kadar ki, tarifname ve gazetelerde "....... hastalıklarında kullanılması faydalıdır." şeklindeki ilanlara müsaade olunabilir. Ancak reçetesiz satılmasına müsaade edilmeyen müstahzarların tıbbi mecmualardan başka yerlerde reklamları yapılamaz. Reklam nümunelerinin önceden Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekaletince tasvip edilmeleri lazımdır.

* Md. 2'ye göre diş macunu müstahzar sayılıyor.

7. Özel Öğretim Kurumları Kanunu

Madde 30
Özel Öğretim Kurumları ancak tanıtıcı mahiyette reklam ve ilan verebilir.

Özel Öğretim Kurumları reklam ve ilanlarının birer örneğini yayımından en az onbeş gün önce bulundukları il Valiliğine vermek zorundadır. Reklam ve ilanın tanıtıcı mahiyette olduğuna Valilik karar verir. Bu kurumlar reklam ve ilanlarda gerçeğe aykırı beyanlarda bulunamazlar, televizyonda reklam ve ilan yapamazlar. (Tanıtıcı olmayan reklam düşünülebilir mi? Herhalde hiçbir yaratıcılık içermeyen duyuru niteliğinde ilanlar kastediliyor.)

8. Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun

Madde 49, 62, 63, 64
Seçim dönemlerinde hangi süre ile hangi mecralarda propaganda yapılabileceği ve buna ilişkin kısıtlamalar maddelerde yer almaktadır. Bunlara aykırı hareket edenler Seçim Kurulları ya da mahkemelerce hapis ve para cezalarına çarptırılabilmektedir.

9. Haksız Rekabet

Türk Ticaret Kanunu

Madde 56, 57, 58
Bu maddelerde haksız rekabetin unsurları sayılmıştır. Reklamlarda bu maddelere aykırı ifade ve görüntülerle haksız rekabete yol açıldığı ileri sürülmekte ve tazminat davaları açılmaktadır. Son sözü mahkeme söylemektedir.
 

Borçlar Kanunu

Madde 48
"Yanlış ilanlar yahut hüsnüniyet kaidelerine mugayir sair hareketler ile müşterileri tenakus eden (eksilen) yahut bunları gaip etmek korkusuna maruz olan kimse bu fiillere hitam verilmesi için faili aleyhinde dava ikame ve failin hatası vukuunda sebebiyet verdiği zararın tazminini talep edebilir."

10. Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname

Madde 1
Kararname gereğince karşılığı nakit olmayan her türlü piyangonun tertip ve çekilişine izin vermek ve denetlemek Milli Piyango İdaresi'nin yetkisindedir. Bunun uygulaması için Maliye Bakanlığı tarafından bir yönetmelik ve bir tebliğ çıkarılmıştır. Çekilişe dayalı kampanyalı satışların reklamlarında bu tebliğdeki kurallara uyulması gerekmektedir.

11. Ticaret ve Sanayi Odaları Hakkında Kanun

Madde 5
"Ticaret ve sanayi erbabınca riayet edilmesi mecburi mesleki karar alabilmek" Odalar'ın yetkisindedir. (Bu maddeye dayanılarak İstanbul Ticaret Odası'nca "Dürüst Reklamcılık Konusunda Riayeti Mecburi Mesleki Karar" yürürlüğe konmuştur. Büyük ölçüde Reklam Özdenetim Kurulu'nun uyguladığı "Uluslararası Reklam Uygulama Esasları"na benzeyen bu Karar'ı hayata geçirmek için İTO'da bir denetim komisyonu oluşturulmuştur. Komisyon yanıltıcı reklamları önlemek üzere çalışmalar yapmaktadır.)
Bu maddeden hareketle, 74 ve 75inci maddeler, mesleğin gerektirdiği dürüstlüğe uygun şekilde davranmayan ve alınan kararlara riayet etmeyenlere disiplin ve para cezaları verilebileceğini hükme bağlamıştır.

12. Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu (TRT)

Madde 26
Reklamların aldatıcı, yanıltıcı ve haksız rekabete yol açıcı olmayacağının yanında, "herhangi bir ürünün israfını telkin veya ima edici ve genel olarak memleketin ekonomik durumuna zarar verici" ve "karşılıklı cevaplaşmaya yol açıcı" hususlara reklamlarda yer verilmeyeceği belirtilmiştir. Yasa ayrıntıları düzenleyen bir yönetmelik çıkarılacağını emretmiştir.

13. Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu Reklam Yönetmeliği 17.04.1993/21555

Bu yönetmeliğin amacı, Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu'nun radyo, televizyon ve teleks yayınlarında yer verilecek reklamlarda uyulması gereken ilkeleri belirlemektir.

14. Belediye Kanunu ve Belediye Gelirleri Kanunu

Madde 15/44, 19/2 ve Bel. Gel. Ka. Madde 13
"Meydan, cadde ve sokak gibi umuma ait yerlerde ilan işlerini idare etmek."
"Belediye ve belde halkının sıhhat, selamet ve refahını temin ve intizamı beldeyi halelden vikaye maksadiyle (beldenin düzenini bozulmaktan korumak amacıyla) kanunların bahşettiği selahiyete müsteniden (tanıdığı yetkiye dayanarak) emirler vermek ve belediye yasakları koymak ve infaz ettirmek, hilafında hareketleri görülenleri cezalandırmak." (Bazı belediyeler bu maddeye dayanarak alkollü içki ve mini etekli kadın fotoğrafları bulunan reklamların billboardlarda yayınlanmasını yasaklamaktadır.)

15. 4250 sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu

Madde 19 Son fıkra:
Alkol, bira, ve şarap dahil her çeşit alkollü içkinin televizyon, kablolu yayın, radyo, ve kamu, yayın araçlarıyla reklamının yapılması, ayrıca, içki satış yerleri ile tüm ticari ve kamuya açık yerlerde, tüketilmek veya beraberinde götürülmek üzere onskiz yaşından küçüklere alkollü içecek satılması veya sunulması yasaktır. Ruhsatlı bayiler, tüketici talepleri doğrultusunda alkollü içki bulundurur ve bunlara satış mahallinde adil teşhir imkanı sağlarlar.

16. Türk Bayrağı Kanunu

Madde 7 (Türk Bayrağı Tüzüğü Madde 26)
Türk bayrağı layık olduğu manevi değeri zedeleyecek herhangi bir şekilde kullanılamaz.
"... Kurum ve kuruluşların amblem, flama, sembol ve benzerlerinin ön ve arka yüzünde esas ve fon teşkil edecek şekilde kullanılamaz", "......elbise ve üniforma olarak giyilemez"
" Türk bayrağına sözle, yazı veya hareketle veya herhangi bir şekilde hakaret edilemez, saygısızlıkta bulunulamaz."
Bunlara aykırı hareket edilirse yetkili makamlarca derhal önlenir.

17. 4207 sayılı Tütün Mamullerinin Zararlarının Önlenmesine Dair Kanun

Madde 3
Tütün ve tütün mamullerinin isim, marka ve alametler kullanılarak her ne suretle olursa olsun reklam ve tanıtımının yapılması veya bunların kullanılmasını teşvik ve özendirici kampanyalar düzenlenmesi yasaktır.
"Yasal uyarı: Sağlığa zararlıdır" ibaresi ambalajlara konmak zorunda.
Bu maddenin iptali istemi Anayasa Mahkemesi’nce ret edilmiştir. Yani madde ticari iletişim özgürlüğünü kısıtlar nitelikte görülmemiştir.
 
18. Garanti Belgesi ile Kullanma Kılavuzunun Uygulama Esaslarına Dair Tebliğ TRKGM-95/116-117

Kullanma kılavuzları da reklam niteliği taşıdığından, bu tebliğe aykırı
düzenlenmiş bir kullanma kılavuzu nedeniyle yanıltıcı reklam kovuşturması
yapılabilir. Bu nedenle bu tebliğin 16ıncı maddesini aynen veriyoruz.

Madde 16 
Tanıtma ve kullanma kılavuzunda sanayi malları ile ilgili olarak
malın özelliğine ve tüketiciye sunuluş şekline göre aşağıda belirtilen
bilgilerin bulunması zorunludur:

a) İmalatçı veya ithalatçı firmanın unvanı, adres ve telefon numarası,
b) Bakım, onarım ve kullanımda uyulması gereken kurallar,
c) Taşıma ve nakliye sırasında dikkat edilecek hususlar,
d) Kullanım sırasında insan veya çevre sağlığına tehlikeli veya zararlı
olabilecek durumlara ilişkin uyarılar,
e) Kullanım hatalarına ilişkin bilgiler,
f) Tüketicinin kendi yapabileceği bakım, onarım veya ürünün temizliğine
ilişkin bilgiler,
g) Periyodik bakım gerektirmesi durumunda, periyodik bakımın yapılacağı
zaman aralıkları ile kimin tarafından yapılması gerektiğine ilişkin
bilgiler,
h) Bağlantı veya montajının nasıl yapılacağını gösterir şema ile bağlantı
veya montajının kimin tarafından yapılacağına (tüketici, yetkili servis)
ilişkin bilgiler,
ı) Bakanlıkça tespit ve ilan edilen kullanım ömrü,
i) Varsa standart numarası,
j) Teknik katalog,
k) Servis istasyonları ile yedek parça malzemelerinin temin edilebileceği
yerlerin isim, adres ve telefon numaraları,

19. Alkollü İçecekler ve Sigara Reklam Harcamalarının vergilendirilmesi

Madde 15
Kurum kazancının tespitinde aşağıda yazılı indirimlerin yapılması kabul edilmez:

11. (Ek-14.6.1989-3571/5 md.) Her türlü alkol ve alkollü içkiler ile tütün ve tütün mamüllerine ait ilan ve reklam giderlerinin %50'si (Bakanlar Kurulu, bu oranı %100'e kadar arttırmaya, sıfıra kadar indirmeye yetkilidir.) (Bakanlar Kurulu bu oranı (0) sıfır olarak tespit etmiştir. Yani alkollü içki reklam giderlerinin tamamı kurum kazancının indirilebiliyor.)

20. Medya Ölçümü Araştırma Sonuçlarının Ticari Reklam ve İlanlarda Kullanılmasına Dair Tebliğ
Bu tebliğ, medya kuruluşlarının yayınlarının izlenmesine, okunmasına dinlenmesine veya kalitesine ilişkin araştırma sonuçlarının ticari reklam ve ilanlarda kullanım ilkelerini belirlemek üzere hazırlanmıştır.
 
21. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'nın TRKGM - 94/2-3 sayılı " Taksitli, Kampanyalı ve Kapıdan Satışlar Hakkında" Tebliği


Bu tebliğde taksitli ve kampanyalı satışların tanımları yapılmakta ve bu
tanıma giren satış yöntemlerini duyuran reklamlarda bulunması gereken
hususlar açıklanmaktadır.

Buna göre "kampanyalara iştirakçi kabul etmek suretiyle ve malın gerek
sözleşmenin düzenlendiği anda gerekse belli bir süre sonra teslim edilmesi
vaadiyle yapılan satış ilanlarında en az şu hususların bulunması gerekiyor :

a) Satıcının adı veya ünvanı, adresi
b) Sözleşme tarihi
c) Malın peşin fiyatı
d) Malın satış fiyatı
e) Faiz miktar, faizin hesaplandığı yıllık oran ve öngörüldügü takdirde
gecikme faizi oranı,
f) Ön ödeme tutarı veya tutarları
g) Taksit ödeme tarih ve tutarlarını gösterir ödeme planı,
h) Malın teslim tarihi ve şekil, kampanya bitiş tarihi,





22. 3977 sayılı Kozmetik Kanunu

Madde 2
Kozmetik ürünlerin (üretimi, ithali ve satışa arzı için gerekli olduğu halde) tanıtımı için Sağlık Bakanlığı'ndan izin alınması gerekmez.

Madde 3
Yönetmeliğe aykırı olarak tanıtılan kozmetikler mühür altına alınarak üretim ve satış yerleri Sağlık Bakanlığı'nca kapatılır.

23. Kozmetik Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik
Bu yönetmeliğin amacı; kozmetikleri, yanılmaya yolaçmayacak ve insan sağlığına zarar vermeyecek şekilde, doğru ve anlaşılabilir bilgiler ile tüketiciye ulaşmasını sağlamak üzere üretilmelerine, ithallerine dair şartları, üretim ve ithal izinlerine ve kontrol edilmelerine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir. Yönetmelik yasadaki yaptırımları aşarak, yanıltıcılığına karar verilen reklamın düzeltilerek tekrar yayınlanması gibi ek bir yaptırım getirmektedir.


24. 195 sayılı Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun

Madde 41
Hususi ilan ve reklamların yayınlanması, hususi ilan ve reklam prodüktörlüğü, bu kanun hükümleri dairesinde serbesttir.
Basın - İlan Kurumu da hususi ilan ve reklam kabul eder.
Prodüktörlerle gazete veya dergiler arasında, bir veya daha fazla prodüktörün tamamiyle veya kısmen ilan ve reklamlar üzerinde inhisarını tazammun eden sarih veya zımni bir anlaşma yapılamaz.

Madde 42 (Değişiklik : 14/6/1984-3022/1 md.)
29uncu maddenin (b) bendinde anılan daire ve teşekküllerle kanunla kurulan sair müesseselerin veya bunların iştiraklerinin Kurumun şubesi bulunan yerlerde yayınlanan gazete ve dergilere verecekleri ilan ve reklamlar, ancak Basın-İlan Kurumu aracılığı ile yayınlatılabilir.
Kurum tarafından verilmeyen yukarıdaki fıkrada anılan ilan ve reklamlar yayınlanmaz ve prodüktörler ne suretle olursa olsun bu ilan ve reklamlar hususunda gizli veya açık herhangi bir muamele veya iş yapamazlar.

Madde 44
İlan ve reklam prodüktörleri komüsyonculuk suretiyle iş görürler. Bunlar hususi ilan veya reklamı verenlerle gazetelerin faturalarına istinaden muamele yaparlar ve % 25 den fazla komüsyon alamazlar.

Madde 48
Prodüktörler, yayınlanmasına aracı oldukları ilan ve reklamları, kullandıkları sıra numarasına göre, ücreti, aldıkları komüsyon ve yayınlanan gazete veya dergi adı ile gazete veya derginin sıra numarasını gösteren bir bordro ile her yılın ilk 15 günü içinde Kurum Genel Müdürlüğüne gönderilmek üzere Kurumun o yerdeki şubesine makbuz mukabilinde tevdi ederler.
Gazete ve dergiler de, kendi sıra numaralarına göre, her bir ilan ve reklamı kimden aldıklarını Kurum veya prodüktörün sıra numarasını, fiyatını, verdikleri komüsyonu göstermek üzere düzeleyecekleri yıllık bordroyu, yukarıki fıkrada yazılı süre içinde Kurumun o yerdeki şubesine teslim ederler.

Kurumun şubesi bulunmıyan yerlerde yayınlanan gazete ve dergiler de yukarıki fıkra gereğince düzenliyecekleri yıllık bordroları o yerin valiliğine; valiliklerde bu bordroları, birinci fıkraya uygun olarak hazırlanacak bordrolarla birlikte Kurum Genel Müdürlüğüne gönderirler.

25. 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıha Kanunu

Madde 187
Gıda maddelerine yanlış unvan ve vasıflarla veya halkın aldanmasını mucip olabilecek alametlerle ticarete çıkarmak, satmak üzere nezdinde bulundurmak ve satmak memnudur.

26. 560 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararname

Madde 14
Etiketlerde yanıltıcı beyan ve ifade kullanılması veya yanıltıcı ambalajlar ile gıda maddelerinin mübadele konusu yapılması veya gıda maddeleri için genel olarak veya münferiden yanıltıcı tasvirler ve benzeri beyanlar ile reklam yapılması; gıda maddeleri için yapılan reklamlarda hastalıkların gıda maddeleri ile tedavisini teşvik eden yayınların, yazıların veya yazılı beyanların kullanılması yasaktır.

27. 2499 Sermaye Piyasası Kanunu

Madde 6

Halka arzın şekli:
Yayımlanacak ilanların esasları Kurul tarafından belirlenir.
İlanlar ve açıklamalar gerçeğe uymayan abartılmış veya yanıltıcı bilgileri içeremeyeceği gibi Kurul kaydına alınmanın resmi bir teminat olarak yorumlanmasına yol açacak açık veya dolaylı bir ifade taşıyamaz. Kurul, yanıltıcı nitelikte gördüğü reklamları yasaklar.

29. 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı (şubeleri) San'atlarının Tarz ve İcrasına Dair Kanun

Madde 24
İcrayı sanat eden tabipler hasta kabul ettikleri mahal ile muayene saatlerini ve ihtısaslarını bildiren ilanlar tertibine mezun olup diğer suretlerle ilan, reklam ve saire yapmaları memnudur.

30. 6023 sayılı Türk Tabibleri Birliği Kanunu

Madde 64
Ücret ve herhangi bir menfaat mukabilinde tabiplere iş getirenler veya delalet edenlere, üç aydan bir seneye kadar hapis cezası verilir.
Bu suretle hareket edenler memur iseler ceza yarısına kadar arttırılır.

31. 308 sayılı Tohumlukların Tescil, Kontrol ve Sertifikasyonu Hakkında Kanun

Madde 14 :
Tohumlukların sertifikalarında belirtilmiş niteliklere uyulmadan reklam yapılması halinde ağır para cezasına tekerrüründe tohumluk ticaretinden 5 yıl süre ile men edilmeye mahkum edileceği.

32. 3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu

Madde 44
Meslek mensupları iş elde etmek için reklam sayılabilecek faaliyetlerde bulunamazlar.
Tabela ve basılı kağıtlarında ruhsatname ile belirlenen mesleki unvanları dışında başka sıfat kullanamazlar.

33. 3958 sayılı Gözlükçülük Hakkında Kanun

Madde 11
Gözlükçülük ruhsatnamesini haiz olarak ticarethane açmış olanlar yalnız gözlükçü veya fenni gözlükçü ünvanını kullanabilirler. Başka bir ünvan kullanmaları veya hakikate uymayan reklamlar yapmaları yasaktır.

34. Türk Gıda Kodeksi Bebek Mamaları-Bebek Formülleri Tebliğ

Madde 12
Bu tebliğde uyulması gereken özel hükümler aşağıdadır:
a) Türk Gıda Kodeksi-Bebek Mamaları-Bebek Formülleri Bölümündeki hükümlere uymayan gıdalar bebek formülü olarak satışa sunulamaz veya tanıtılamaz.
b) Bebek formülünün basın-yayın, radyo, televizyon ve diğer herhangi bir yayın aracı ile halka yönelik reklamı ve tanıtılması yapılamaz, örnek değıtılamaz, özel çekilişler ve promosyon düzenlenemez ve indirim kuponları verilemez. Mamülün tanıtılması ve örnek dağıtılması yalnızca hekimlere ve sağlık kuruluşlarının yetkili sağlık personeline talep halinde yapılabilir.
c) Bebek formüllerinin, doğum evleri ve doğum kliniklerinde tanıtımı, reklamı yapılamaz ve örnek dağıtılamaz.
d) Toz bebek formülü ambalajı içinde ölçü kaşığı bulunması zorunludur ve bu ölçü kaşığının içerdiği mama miktarı gram olarak belirtilmelidir.